ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland’ı “ya kolayca ya da zorla” alma tehditlerine karşı Avrupa cephesinden ilk somut adım geldi. Almanya, adanın egemenliğini korumak ve ABD’nin olası askeri müdahale riskini bertaraf etmek amacıyla NATO bünyesinde yeni bir askeri misyon kurulmasını teklif etti.

BERLİN / NUUK – Küresel siyaset, ABD Başkanı Donald Trump’ın Danimarka’ya bağlı özerk bölge Grönland üzerindeki hak iddialarını sertleştirmesiyle yeni bir “soğuk savaş” döneminin eşiğine geldi. Trump’ın, “Rus ve Çin gemileri her yerde, Grönland’ın kontrolü ABD ulusal güvenliği için artık bir tercih değil, şarttır” şeklindeki açıklamaları Avrupa başkentlerinde deprem etkisi yarattı. Berlin, Washington’ın bu yayılmacı söylemine karşı ezber bozan bir güvenlik planıyla yanıt verdi.

Berlin’den Washington’a “Uluslararası Hukuk” Hatırlatması

Almanya Başbakan Yardımcısı ve Maliye Bakanı Lars Klingbeil, kritik Washington ziyareti öncesinde yaptığı açıklamada, Kuzey Kutbu’nda istikrarı sağlamak amacıyla NATO çatısı altında ortak bir görev gücü kurulmasını önerdi. Baltık Denizi’ndeki kritik altyapıyı koruyan “Baltic Sentry” misyonu örnek alınarak tasarlanan bu yeni planın adı “Arctic Sentry” (Arktik Gözcüsü) olarak belirlendi.

Alman hükümet kaynakları, teklifin amacını şu sözlerle özetledi: “Toprak bütünlüğü ve egemenlik hakları istisnasız tüm devletler için geçerlidir; buna en yakın müttefikimiz ABD de dahildir. Grönland’ın güvenliği tek bir ülkenin inisiyatifine bırakılamayacak kadar kritiktir.”

Danimarka’dan Sert Uyarı: “NATO’nun Sonu Olur”

Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen, krizin bir “karar anına” geldiğini vurgulayarak, müttefiki ABD’ye yönelik tarihin en sert diplomatik uyarılarından birini yaptı. Frederiksen, “Eğer ABD, bir NATO müttefikinin toprağını zorla veya tehditle ilhak etmeye kalkarsa, bu İkinci Dünya Savaşı sonrası kurulan güvenlik düzeninin ve bizzat NATO’nun sonu demektir” ifadelerini kullandı.

Krizin Perde Arkası: Neden Şimdi, Neden Grönland?

Dünya devlerini karşı karşıya getiren bu krizin temelinde üç ana faktör yatıyor:

1. Stratejik Konum: Trump yönetimi, Kuzey Kutbu’ndaki Rus ve Çin askeri hareketliliğine karşı Grönland’ı “Altın Kubbe” füze savunma sisteminin merkez üssü haline getirmek istiyor.
2. Maden ve Enerji Savaşı: Eriyen buzulların altında yatan devasa petrol ve doğalgaz rezervlerinin yanı sıra, yüksek teknoloji üretimi için hayati önem taşıyan “nadir toprak elementleri” iştah kabartıyor.
3. Para ile İlhak Teklifi: Beyaz Saray’ın, Grönland halkına kişi başı 10 bin ile 100 bin dolar arasında ödeme yaparak bir “referandum yoluyla ABD’ye bağlanma” planını gizli oturumlarda tartıştığı iddia ediliyor.

Bu gelişme sadece bir toprak anlaşmazlığı değil, Batı ittifakının (NATO) tarihindeki en büyük yapısal çatlaklardan biri olarak kayıtlara geçiyor. Almanya’nın “Arctic Sentry” teklifi, ABD’nin “güvenlik açığı var” bahanesini elinden alarak konuyu tek taraflı bir ilhaktan çıkarıp uluslararası bir denetime taşımayı hedefliyor. Eğer bu teklif kabul görürse, Kuzey Kutbu ilk kez bu kadar yoğun bir çok uluslu askeri denetime tabi tutulmuş olacak.

Haberci.Biz / PAK / KerimSeyit